ЯҢАЛЫКЛАР

Гуманитар ярдәм-без бүген мохтаҗлар өчен эшли алган иң аз нәрсә. Ләкин иң мөһиме-без бердәм һәм нык ышанабыз - бары тик бергәләп безнең уртак җиңүгә юлдагы барлык кыенлыкларны һәм киртәләрне җиңеп чыгачакбыз.Иштуган авыл җирлегенең мәдәният хезмәткәрләре, районда яшәүчеләрнең күбесе кебек үк, читтә калмыйлар һәм свода катнашучыларга ярдәм итәләр. Алар СВО катнашучылары өчен гуманитар ярдәм җыюда актив катнашалар. Өйдә аларны көтүләрен, сагынуларын һәм махсус операциянең тизрәк тәмамлануына ышануларын белсеннәр, исән-сау әйләнеп кайтсыннар.6 февральдә «Солдатка посылка»акциясенә кушылдык.

10 февральдә Саба районы мәдәният йортында 1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Җиңүнең 80 еллыгына багышланган " Туган җиргә кайтты кайтмаганнар "Хәтер китабы"на төренеп” район халык иҗаты фестиваленең йомгаклау концерты булды. Иштуган авыл җирлеге 2 урын өчен Диплом алды.

10 февральдә Саба районы мәдәният йортында 1941-1945 еллардагы Бөек Ватан сугышында Җиңүнең 80 еллыгына багышланган «Туган җиргә кайтты кайтмаганнар "Хәтер китабы"на төренеп” район халык иҗаты фестиваленең йомгаклау концерты булды. Иштуган мәдәният йорты белгечләре "Сугыш еллары реликвияләре"күргәзмәсендә катнаштылар.Күргәзмәдә Бөек Ватан сугышы ветераннары Гыйматова Мәйшәрәф һәм Габделкәви (аларның кызы Королева Савия Кавиевна чыгыш ясады), сугыш хәрәкәтләре ветераны (Сирия,Чечня,СВО) Мәүлетов Флоридның шәхси әйберләре,фоторәсемнәре, бүләкләре, газета-журналлардан мәкаләләре тәкъдим ителде.

5 февраль көнне Иштуган мәдәният йортында «Россия халыклары» исемле мавыктыргыч уен-викторина узды. Викторина Россия халыклары бердәмлеге елы — 2026 уңаеннан үткәрелде. Аның төп максаты-балаларны илебезнең бай мәдәни мирасы белән таныштыру, Россия территориясендә яшәүче халыкларның никадәр күптөрле һәм үзенчәлекле булуын күрсәтү. Әлеге чара барышында балалар уен формасында Ватаныбыз тарихы, аның тарихындагы төп вакыйгаларның берсе һәм Россиянең күпмилләтле булуы белән таныша алдылар. Алып баручы үткәнгә мавыктыргыч сәяхәт уздырды, Болганчык вакыт , Минин һәм Пожарский батырлыклары турында искә төшерде.Әңгәмә барышында балалар илебезнең нинди зур һәм күпмилләтле булуын белделәр. Алар викторина сорауларына, табышмакларга җавап бирделәр, Ватан һәм дуслык турындагы мәкальләрне һәм әйтемнәрне искә төшерделәр. Викторина атмосферасы чын-чынлап җылы һәм дустанә иде.Балалар энтузиазм белән уенга кушылдылар, үз белемнәре белән уртаклаштылар һәм үзләре өчен ниндидер яңалык ачтылар.Якты хисләр, көлү һәм җанлы фикер алышулар Россия халыкларының бердәмлеге һәм күптөрлелеге темасының илебезнең иң кечкенә гражданнарына да якын һәм аңлаешлы булуын раслады.

3 февраль көнне Иштуган мәдәният йортында ата-аналар комитетларының ел саен үткәрелә торган «Тату сыйныф серләре»республика конкурсының район зона этабы булып узды. Конкурста ата-аналарның һәм балаларның иң дус һәм актив 4 командасы катнашты: Иштуган урта гомуми белем бирү мәктәбе ,Шәмәрдәннең "Рост"лицее, Евлаштау урта гомуми белем бирү мәктәбе, Шекше төп гомуми белем бирү мәктәбе.Барлык командалар да өч конкурс сынавын уңышлы үттеләр һәм бердәмлек, иҗадилык,артистлык  сәләтләрен күрсәттеләр.Командалар жюрины да, тамашачыларны да киемнәре, күңелле һәм оригиналь чыгышлары, уйланылган идеяләре белән гаҗәпләндерделәр.Конкурста катнашучылар тату сыйныфның сере балаларның ,класс җитәкчесен һәм ата-аналарның бердәм булуында, бергәләп эшчәнлек алып баруында икәнен күрсәттеләр.Шулай ук тамашачыларны үзләренең чыгышлары белән Иштуган мәктәбенең бию һәм вокал коллективлары да сөендерде.

1 февраль көнне Иштуган мәдәният йорты белгечләре «Начар сүзләр вирусы»дигән тематик программа үткәрделәр. Кешене танып белүнең иң ышанычлы ысулы-аның ничек сөйләгәненә колак салу. Чөнки тел аның кешелек сыйфатларының һәм мәдәниятенең төгәл күрсәткече булып тора. Беркемгә дә сер түгел, студентлар үз сөйләмендә еш кына «паразит сүзләр», «буш сүзләр», телне пычратучы жаргон сүзләрен кулланалар. Ә аларның матур итеп сөйләгәннәрен ишетәсе килә. Яшьләр сөйләмендәге начар сүзләр-еш кына бәйсезлек чагылышы, олылык символы. Әмма чынлыкта исә бу-сөйләм ярлылыгы һәм кешенең рухи авыруы чагылышы. Сүз бит ул гади авазлар җыелмасы гына түгел. Сүгенү кешене нәҗесли, аның җанын үтерә. Иң мөһиме һәм фәнни яктан расланганы-сүгенү сәламәтлек өчен куркыныч, интеллект кимүгә ярдәм итә, җинаятьләр тудыра, бар нәрсәгә иреклелек иллюзиясе тудыра, безне рухи яктан талый, кимсетә, шуның белән кешеләрнең язмышын имгәтә, иртә картаюга һәм вакытыннан алда үлемгә китерә.Балалар кызыклы һәм танып белү әңгәмәсеннән Русьта «сүгенү сүзләре» тарихы турында, начар сүздә нәселдәнлеккә йогынты ясый торган, гормональ бозылуларга китерә торган җимергеч көч яшерелгәнлеге турында белделәр. Чара барышында балалар сүзләр турындагы мәкальләрне һәм әйтемнәрне искә төшерделәр, «портрет яса» уенда катнаштылар, «Игелек агачы»утырттылар. Тематик программаның нәтиҗәсе: начар сүзләр һәм сәламәт яшәү рәвеше бер-берсенә туры килми. Сәламәт һәм уңышлы булыр өчен, үз сөйләмеңдә ямьсез, цензурасыз сүгенүдән баш тартырга кирәк.Начар сүздән ничек котылырга? Җавап гади: күбрәк классик әдәбиятны укырга.

Яшьләр арасында «Вейплар»дип аталган электрон сигаретлар зур популярлык казана. Электрон сигаретлар үз тәме һәм исе белән балалар һәм яшүсмерләр өчен кызыклы. Күпләр вейпингны куркынычсыз шөгыль дип саный, бигрәк тә никотинсыз сыеклыклар кулланганда.Яшьләргә вейпларның зарары турында хәбәр итү максатыннан 31 январь көнне Иштуган мәдәният йорты белгечләре «Вейпинг.Электрон сигаретлар белән көрәш»дип аталган әңгәмә уздырдылар.Алып баручы чарада катнашучыларга электрон сигаретларның тискәре тәэсире һәм  нәтиҗәләре турында сөйләде. Әңгәмә барышында балалар электрон сигаретларның бәйлелеккә ярдәм итә һәм сәламәтлеккә төзәтеп булмаслык зыян китерүен, җитди токсик агуланулар китереп чыгаруын белделәр.Шулай ук балаларга «парения»нең зыяны һәм тискәре нәтиҗәсе турында видео күрсәттеләр.Чара азагында бергәләп кешенең нәрсә куллануы мөһим түгел – гади тәмәке тарту яки вейп, һәрхәлдә бу мавыгу кеше организмына төзәтеп булмаслык зыян китерә дигән нәтиҗәгә килделәр. Җыелганнарның барысына да «Сак булыгыз! Вейп!» дигән буклетлар тараттылар.

28 январь көнне Иштуган мәдәният йорты белгечләре Ватаныбызның халык мәдәнияте символы булган "Матрешка" га багышланган «Матрешка көне» исемле танып-белү сәгате үткәрделәр. Чара башында алып баручы балаларга матрешка-уникаль рус уенчыгы, ул рус каены һәм рус самовары белән беррәттән Россия символына әверелде, дип сөйләде. Чарада катнашучылар матрешкаларның төрле булуларын белделәр, аны бизәү ысуллары белән таныштылар, шулай ук матрешканың рус халкы тормышында роле турында белделәр. Иң беренче балалар уенчыгы 19 гасыр ахырында гына Сергиев Посадыннан ерак түгел Абрамцево утарында барлыкка килгән. Ә бу курчакның бөтен сере аның эчендә тулы бер семья урнашуында . " Матрешкалар ничек һәм кайда туа?"презентация карадык , шигырьләр һәм җырлар тыңладык.Шулай ук рус мәзәкләрен, такмакларын, искә төшерделәр. Аннары «Бизәк сайла», «Күңелле яулык»уеннарына уйнадык. Балаларга бигрәк тә «Матрешканы җый»конкурсы ошады.Чара танып- белү, күңелле һәм мавыктыргыч булды, әмма иң мөһиме балалар Матрешканың бүгенге көнгә кадәр ана булу, уңдырышлылык, гаилә символы булып калуын аңладылар, чөнки күпсанлы курчак гаиләсе булган курчак кешелек мәдәниятенең бу борынгы символының образлы нигезен бик яхшы чагылдыра.

24 гыйнвар көнне Иштуган авыл мәдәният йорты белгечләре студентлар көненә багышланган «Студенческий калейдоскоп»   дип исемләнгән уен программасы үткәрделәр.Чара күңелле- иҗади атмосфера булдыру , бәйрәм тарихы турында белемнәрне киңәйтү максаты белән узды. Бәйрәм башында барлык Татьяналар өчен дә туган көне уңаеннан котлаулар яңгырады. Соңыннан алып баручылар бәйрәмнең килеп чыгу тарихы, аның гореф-гадәтләре турында сөйләделәр. Катнашучылар студентлар тормышы дөньясына чумдылар. «Тулай торак» конкурсы уйнаучыларга «Тулай торак коменданты»ролендә булу мөмкинлеге бирде. Ә аннары "Имтиханнар тапшыру«,  “Китапханә», “Билет ал”,”Матур язу” бәйгеләрендә һәм, әлбәттә инде, күңелле «Стипендия" конкурсында катнаштылар. Программа кызыклы, бай эчтәлекле булды һәм барлык катнашучыларга бик күп уңай эмоцияләр бүләк итте. Соңыннан барлык катнашучыларга да бүләкләр тапшырылды.

23 январь көнне Иштуган мәдәният йорты белгечләре авылдашлар өчен "Әлмәндәргә ияреп, ягъни "Әлмәндәр хикмәтләре"театральләштерелгән тамашасына культпоход оештырдылар.Туфан Миңнуллинның легендар пьесасына үзенчәлекле иҗади караш булып киткән бу спектакль халыкта зур кызыксыну уятты. Спектакль мәңгелек темаларга кагылды: тормышның кыйммәте, туган җиргә тугрылык һәм буыннарның зирәклеге. Тамашачылар (алар арасында өлкән буын вәкилләре дә, яшьләр дә бар иде) артистларның уенын тыннары кысылып күзәттеләр. Татар рухы һәм тормыш сөючәнлеге символына әверелгән зирәк Әлмәндәр образы яңа яктан ачылды. Район мәдәният йорты актерларының осталыгы, ачык костюмнар һәм музыкаль бизәлеш залда тирән кайгыру атмосферасы тудырды.